Gezinnen in een kwetsbare positie
Het rapport Gezinnen in een kwetsbare positie van Significant Public in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, bundelt bestaande kennis over gezinnen met financiële problemen in combinatie met andere kwetsbaarheden. Aanleiding van het rapport is het ontbreken van een samenhangende, overheidsbrede visie op de ondersteuning van gezinnen in een kwetsbare positie. Het doel is inzicht geven in knelpunten en werkzame mechanismen in beleid en uitvoering om de positie van gezinnen in en kwetsbare positie te verbeteren.
De belangrijkste conclusies en aanbevelingen van het rapport zijn:
- Gezinnen hebben vaak meervoudige problemen die elkaar versterken, zoals financiële tekorten, gezondheidsproblemen en opvoedvragen.
- Het huidige stelsel van toeslagen en ondersteuning is complex en moeilijk toegankelijk, wat leidt tot niet-gebruik en schulden.
- Versnippering in beleid en financiering belemmert integrale ondersteuning, waardoor gezinnen te maken krijgen met meerdere loketten en wisselende professionals.
- Gemeentelijke verschillen in regelingen leiden tot ongelijkheid in toegang en ondersteuning.
- Preventie en vroegsignalering krijgen onvoldoende aandacht, waardoor problemen escaleren.
- Continuïteit ontbreekt door personeelswisselingen en tijdelijke financiering.
- Werkzame aanpakken zijn integrale ondersteuning, één vast aanspreekpunt per gezin, inzet op preventie en vroegsignalering, gebruik van vertrouwde locaties, inzet van ervaringsdeskundigen en versterking van sociale netwerken.
Wat kun je ermee in de praktijk?
Het rapport helpt om beleid en uitvoering te verbeteren door ondersteuning meer integraal te organiseren en de regie per gezin duidelijk te beleggen. Het geeft handvatten om regelingen eenvoudiger en toegankelijker te maken en vroegsignalering en proactieve benadering in te zetten. Daarnaast biedt het aanknopingspunten voor het waarborgen van continuïteit in ondersteuning en begeleiding, inclusief inzet van ervaringsdeskundigen en informele netwerken. Het rapport kan dienen als achtergrondinformatie en onderbouwing bij beleidsontwikkeling en uitvoering van integrale gezinsaanpakken.
Voor wie is het relevant?
Het rapport is relevant voor beleidsmedewerkers en managers binnen gemeenten die verantwoordelijk zijn voor werk en inkomen, armoede en schulden. Ook uitvoerend professionals zoals medewerkers wijkteams, schuldhulpverleners, klantmanagers en jeugd- en gezinsprofessionals kunnen er hun voordeel mee doen. Het biedt inzicht in de uitdagingen en mogelijkheden bij de ondersteuning van gezinnen met complexe, meervoudige problematiek en helpt hen gerichter en samenhangender te werken.
*Beeld van Kansfonds gemaakt door Linelle Deunk.