Spring naar content

Het minimabeleid van gemeenten onder de loep

22 februari 2026

Armoede en schulden

In de verkenning van het gemeentelijke minimabeleid brengt het Nibud (Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting) samen met KWIZ de ambities en resultaten van lokale armoedebestrijding in kaart. In opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) onderzochten zij de doelen, instrumenten en effectiviteit van regelingen bij verschillende gemeenten. De aanleiding is de nationale ambitie om de inkomensondersteuning voor inwoners te vereenvoudigen. Het rapport bundelt bestaande kennis voor een representatief totaalbeeld.

De belangrijkste conclusies uit de verkenning zijn:

  • Armoede wordt breed benaderd als een complex vraagstuk met impact op gezondheid, wonen en participatie.
  • Gemeenten richten zich op drie hoofddoelen: financiële rust, bestaanszekerheid en ontwikkelkansen voor inwoners.
  • Grote steden werken vaker programmatisch, terwijl kleine gemeenten kiezen voor een pragmatische en laagdrempelige aanpak.
  • Het bereik van regelingen ligt gemiddeld tussen de 30 procent en 50 procent, behalve bij kwijtschelding van lokale lasten.
  • Lokale ondersteuning is vaak cruciaal voor inwoners om hun maandelijkse begroting rond te krijgen.

Wat kun je ermee in de praktijk?

Dit onderzoek dient als onderbouwing en inspiratie voor je eigen minimabeleid. Je kunt de bevindingen gebruiken om je lokale doelstellingen te spiegelen aan die van vergelijkbare gemeenten. De verkenning biedt concrete voorbeelden van werkzame elementen in de uitvoering, zoals outreachend werken en het vereenvoudigen van aanvraagprocedures. Dit helpt je om de toegang tot regelingen te verbeteren en het bereik onder inwoners te vergroten.

Voor wie is het relevant?

De publicatie is relevant voor beleidsadviseurs in het domein armoede en schulden. Het biedt hen handvatten voor beleidsevaluatie en de ontwikkeling van integraal beleid. Voor uitvoerend professionals in wijkteams of bij de sociale dienst biedt het rapport inzicht in wat inwoners nodig hebben voor financiële rust. Het is ook waardevol voor professionals die samenwerken met het onderwijs en de jeugdzorg om kansengelijkheid te bevorderen.

Gerelateerde artikelen

Een gedragsgerichte aanpak van armoede

Veel gedrag van mensen in armoede is het gevolg van hun gebrek aan geld, tijd en ruimte in hun hoofd. Het is dus niet het gevolg van hun persoonlijkheid of…

Van schulden naar kansen: weten wat werkt

Het programma "Van Schulden naar Kansen" in zeven steden uitgevoerd focust op de verbetering van de financiële zelfredzaamheid.

Leven met de voedselbank

Het onderzoek naar langdurige gebruikers van de voedselbank in Haarlemmermeer toont aan dat deze mensen vaak kampen met problematische schulden en gezondheidsklachten. De ondersteuning vanuit de gemeente wordt als wisselend…