Reflectie op bestaanszekerheid van sociale minima
Steeds meer inwoners rond het sociaal minimum kunnen financieel niet meer rondkomen. In het rapport ‘Sociale minima in de knel’ bundelde de Nationale ombudsman inzichten uit eerdere onderzoeken naar specifieke doelgroepen, zoals jongeren, statushouders en ouderen. Aanleiding is de sterke stijging van de kosten voor levensonderhoud en de toenemende ingewikkeldheid van minimaregelingen. Het doel van de reflectie is om knelpunten in de bestaanszekerheid te agenderen en de overheid aan te sporen tot een proactievere aanpak.
In de reflectie staan de volgende conclusies en aanbevelingen centraal:
- De Rijksoverheid moet een toereikend sociaal minimum garanderen, zodat inwoners niet door de ondergrens zakken.
- Gemeenten moeten hun tijd en middelen vooral inzetten op sociale participatie van inwoners in plaats van inkomensreparatie.
- De overheid moet niet-gebruik proactief bestrijden door voorzieningen actief aan te bieden of automatisch toe te kennen.
- Ruimere bandbreedtes bij inkomensgrenzen en de mogelijkheid om buffers op te bouwen voorkomen de armoedeval.
- Sociale wetgeving moet eenvoudiger; maatwerk in de uitvoering is geen oplossing voor slecht beleid.
Wat kun je ermee in de praktijk?
Deze publicatie kan als onderbouwing dienen voor gemeenten om het lokale armoede- en participatiebeleid te herzien. Beleidsmakers kunnen de analyses gebruiken om drempels in de dienstverlening af te breken en afdelingen beter te laten samenwerken. Gemeenten kunnen de aanbevelingen toepassen door proactiever inwoners op te zoeken, aanvraagprocedures te vereenvoudigen en ruimere inkomensgrenzen te hanteren bij bijzondere bijstand.
Voor wie is het relevant?
Het rapport is waardevol voor beleidsadviseurs en leidinggevenden binnen de domeinen werk en inkomen, armoede en schulden. Zij vinden hierin inzichten om beleid mensgerichter in te richten. Voor uitvoerend professionals, zoals klantmanagers, inkomensconsulenten en schuldhulpverleners, biedt het stuk herkenning en handvatten om signaalgestuurd te werken.
