Spring naar content

De stap van uitkering naar werk loont meestal, maar kosten zijn vaak onderbelicht

9 februari 2026

Werk en inkomen

Nibud brengt in het rapport De kosten van werken de financiële gevolgen van werkaanvaarding in kaart. De aanleiding voor dit onderzoek is de vraag of werken voor mensen met een laag inkomen onder de streep wel genoeg oplevert. Het doel is om inzicht te geven in de diverse directe en indirecte kosten die werknemers maken. De publicatie maakt drempels zichtbaar die inwoners kunnen ervaren bij de overstap van een uitkering naar werk.

De belangrijkste conclusies uit de inventarisatie zijn:

  • Aan het werk gaan vergroot bijna altijd je inkomen, maar bijkomende kosten kunnen de vooruitgang in bestedingsruimte (sterk) drukken. Dit geldt vooral bij kleine banen, grotere reisafstanden en ontbrekende vergoedingen.
  • Reiskosten zijn vaak de grootste uitgave voor werkenden.
  • Vergoedingen van werkgevers dekken de werkelijke kosten meestal niet volledig.
  • Kosten voor kinderopvang en werkkleding hebben een grote impact op het budget.
  • Stapeling van kleine uitgaven vormt een reële barrière voor lage inkomens.
  • Onzekerheid over het netto inkomen belemmert de motivatie om te gaan werken.

Wat kun je ermee in de praktijk?

Dit rapport dient als achtergrondinformatie en onderbouwing voor het contact met inwoners. Je gebruikt de cijfers om een eerlijk beeld te geven van de financiële situatie na werkaanvaarding. Het biedt inspiratie om lokale regelingen aan te scherpen op basis van actuele kostenposten. Ook helpt het beleidsmakers bij het onderbouwen van keuzes binnen de Participatiewet en het armoedebeleid.

Voor wie is het relevant?

De publicatie is relevant voor beleidsmedewerkers Werk en Inkomen en armoederegisseurs. Voor uitvoerend professionals zoals klantmanagers en jobcoaches biedt het rapport belangrijke context voor gesprekken over werk. Het document is nuttig voor iedereen die binnen het sociaal domein werkt aan het verkleinen van de afstand tot de arbeidsmarkt.

Meer weten over het belang van financieel inzicht bij de overstap van uitkering naar werk?

Bekijk het webinar van Simpel Switchen met projectleider Arjan van der Oord (Groningen), financieel expert Miranda Paantjens, Monica Helbig (ontwikkelaar van de aanpak ‘Van Bijstand naar Werk’) en ervaringsdeskundige Razia Abdoelbasier over hoe financiële begeleiding in de praktijk werkt en waarom een betrouwbaar toekomstbeeld essentieel is voor inwoners in de bijstand.

Klik hier om het webinar te bekijken

Gerelateerde artikelen

Deeltijdwerken in de bijstand, de moeite waard?

De Hogeschool van Amsterdam onderzoekt in dit artikel de beweegredenen van mensen in de bijstand om in deeltijd te werken. Uit dit kwalitatieve onderzoek blijkt dat zij een complexe afweging…

Recht op kinderopvangtoeslag voor bijstandsouders met jonge kinderen

Significant onderzocht in opdracht van SZW hoe het recht op kinderopvangtoeslag uitpakt voor ouders in de bijstand. Het rapport laat zien dat gemeentelijke keuzes bepalen of ouders toegang hebben tot…

Portretten van klantmanagers en klanten in de bijstand

Deze publicatie belicht de relatie tussen klant en klantmanager in de bijstand. Aan de hand van persoonlijke verhalen wordt het belang van nabijheid en een menselijke benadering getoond. Het laat…